Reinsa tekst (kapittelvising)
Fulltekst er ikkje tilgjengeleg for dette dokumentet. Du kan laste ned original PDF eller bruke KI-assistenten.
Historisk utgreiing (1979)
NOU 1979: 35 - Strukturproblemer og vekstmuligheter i norsk industri
NOU 1979:35 tar for seg ei kraftig retta bekymring for norsk industris styrke og konkurranseevne etter midten av 1970‑åra. Utgreiinga peikar på at industrien framleis er ein basisnæring med høg betyding for verdiskapning, sysselsetting og eksportinntekter, men at både sysselsetting og bruttoprodukt i volum fall samanlikna med tidlegare år.
Emneord:StrukturproblemerVekstmuligheterIndustriNorsk industriKonkurranseevneProduktivitetsvekstIndustrialiseringsstrategiTeknologioverføringØkonomiske virkemidlerKunnskap, utdanning & forskningBarnehage, oppvekst & grunnskoleBarnehage & grunnskole
Hovedfunni
- Industri og tradisjonell bergverksdrift stod tidleg på 1970‑talet for om lag 23% av BNP og kring 25% av sysselsettinga.
- Industrisysselsettinga fall frå om lag 403 000 årsverk i 1974 til ca. 390 000 i 1978; industrien mista om lag 20 000 arbeidsplassar i 1977–78 medan total sysselsetting auka med 65 000.
- Bruttoproduktet i industrien i faste prisar var om lag 5% lågare i 1978 enn i 1974, og industrien tapte marknadsdelar både nasjonalt og internasjonalt.
- Industrien står for over 90% av tradisjonell vareeksport; delen av eksportinntektene frå industrivarer var kring 50% i 1974 og fall til om lag 45% i 1978.
- Lønnskostnader utgjer ein dominerande del av verdiskapinga; over 80% av bruttoproduktet gjekk til lønn i 1978, og driftsresultatet var under 14%.
- Konkurranseevna svekka særleg i perioden 1974–77, driven av sterkare lønnsvekst per einhet og ei styrking av kronekursen kombinert med svak produktivitetsutvikling frå 1975.
- Noreg har lågt registrert arbeidsløysetal (<2%) og aukande oljeinntekter som gir særlege makroøkonomiske rammer, men desse faktorane løser ikkje strukturproblema i industrien.
Foreslåtte tiltaki
- Kartleggje og analysere nærmare vekstforutsetningane for nye og eksisterande industribransjar før prioriterte satsingar.
- Styrkje utdanning og yrkesopplæring retta mot verkstad, teknologi og ingeniørfag for å betre tilgangen på kvalifisert arbeidskraft.
- Auka offentleg støtte til forsking og utvikling (FOU) og system for effektiv teknologioverføring frå forsking til industri.
- Utarbeide og følgje ein langsiktig strategi for industriutvikling som samordnar økonomiske, administrative og sektorpolitiske verkemiddel.
- Innføre målretta stimuleringsordningar for oppdatering og fornying i eksisterande industri, inkludert støtte til automatisering og produktivitetsfremmande investeringar.
- Bruke finansielle og administrative verkemiddel, inklusive skatte‑ og avgiftslette, for å betre lønsemd og sjølvfinansieringsevne i industrien.
- Fremje moderat realinntektsvekst kombinert med tiltak for å auke produktivitet for å styrkje kostnadseffektiviteten og konkurranseevna.
Spør NOUgla KI-assistent